تبلیغات
ابواب معرفت - ارتداد
 
ابواب معرفت
مردان خدا پرده پندار دریدند یعنی همه جا غیر خدا یار ندیدند
درباره وبلاگ


وبلاگ شخصی علی نیکی
کپی از مقالات بدون ذکر وبلاگ شرعا جایز نمی باشد

09166309661
09356731188
الإمامُ الحسینُ علیه السلام - فی الدُّعاءِ - :

إلهی تَرَدُّدی فی‏الآثارِ یُوجِبُ بُعدَ المَزارِ ،

فاجمَعْنی عَلَیكَ بِخِدمَةٍ تُوصِلُنی إلَیكَ ،

كَیفَ یُستَدَلُّ عَلَیكَ بِما هُوَ فی وُجودِهِ مُفتَقِرٌ إلَیكَ ؟!

أیَكونُ لِغَیرِكَ مِنَ الظُّهورِ ما لَیسَ لَكَ حتّى‏ یَكونَ هُوَالمُظهِرَ لَكَ ؟!

متى‏ غِبتَ حتّى‏ تَحتاجَ إلى‏ دَلیلٍ یَدُلُّ عَلَیكَ ؟!

... بِكَ أستَدِلُّ عَلَیكَ فَاهْدِنی بِنورِكَ إلَیكَ .

بارخدایا! سر گرم شدنم به نشانه‏ها و آثار ، موجب دورى دیدار (تو) مى‏شود ،

پس تمام قواى مرا متوجه خدمتى كن كه مرا به تو برساند .

چیزى كه خود در هستى‏اش نیازمند توست ، چگونه مى‏تواند دلیل و رهنماى به سوى تو باشد ؟

آیا جز تو ، ظاهر و آشكارند و تو (ظاهر) نیستى ؟ تا این كه آنان نشانگر و آشكار كننده تو باشند ؟

كِى غایب بود‌ه‏اى ، تا نیاز داشته باشى ، رهنمایى به سوى تو راهنمایى كند ؟

... به واسطه توست كه ره به تو مى‏برم ؛ پس ، با نور خود مرا به سوى خودت رهنمون ساز .

مدیر وبلاگ : علی نیکی
نویسندگان
سه شنبه 22 شهریور 1390

ارتدادچرا و چگونه؟

ارتداد التزام و پایبندی به اصول و موازین قانونی هر نهاد یا سازمانی، پس از ورود و پذیرش چارچوب كلّی آن، از اصول طبیعی و پذیرفته شدهای است كه در سراسر امور زندگی، معمول و مطابق عرف بشری بوده است. مصالح مادی و معنوی انسان همواره بر این اساس استوار گردیده كه افراد در زندگی روزمره خویش، پس از قبول تعهد در قبال انجام یك مسئولیت معین و یا یك تكلیف خارجی، نسبت به قوانین موضوعه ملتزم بوده و در صورت تخطی از آن خود را سزاوار تنبیه و مجازات پیشبینی شده بشناسند. در دین اسلام نیز هنگامی كه یك فرد با پذیرش این دین خود را ملتزم به آن مینماید، خواه ناخواه حقوق و تكالیفی را متوجه خویش میسازد كه نمی‌تواند در قبال آنها بیتفاوت بماند ارتداد از دین در واقع بیتوجهی به همان اصول پذیرفته شده شرعی و تكالیف مدون الهی است كه مطابق عقل و منطق بشری و قوانین الهی، سزاوار است تا فرد خاطی به طور معمول تبعات آن را پذیرا گردد.
آنچه در ادامه این نوشتار میآید. كنكاشی پیرامون مسئله ارتداد و بررسی ارتباط این موضوع با حقوق و تكالیف انسانی است:
1)
معنای ارتداد:
ارتداد در لغت به معنای بازگشت و رجوع است.[1]راغب می‌گوید: «ارتداد و رده رجوع و بازگشت به راهی است كه شخص آن را پیموده است منتها رده تنها در مورد كفر به كار می‌رود و ارتداد در مورد كفر و غیر آن[2]
اما در فقه و كلام اسلامی ارتداد به معنای بازگشت از دین اسلام است كه در زیر مورد بحث قرار می‌گیرد:
2)
مرتد:
منظور از «مرتد» كسی است كه اسلام را بپذیرد و سپس از آن بازگشت نماید و اعلام جدایی كند و در اسلام حد شدیدی برای آنها ذكر شده است.
مرحوم محقق در تعریف مرتد می‌گوید: «او كسی است كه پس از اسلام كافر شده باشد[3] امام خمینی (قدس سره) نیز شبیه این تعریف را دارد: «مرتد كسی است كه از اسلام خارج شده و كفر را اختیار نماید».«المرتد و هو من خرج عن الاسلام و اختار الكفر».[4]
ابن قدامه از علمای عامه می‌گوید: مرتد كسی است كه از دین اسلام به كفر رجوع كرده است.[5] یكی دیگر از ایشان می‌گوید: ارتداد رجوع از اسلام یا قطع اسلام است.[6]
می‌توان گفت كه فقهای شیعه و سنی در مفهوم ارتداد با هم توافق داشته‌و آن را به معنای بازگشت از اسلام و رجوع به كفر می‌دانند. و این معنا از آیات شریفه‌ای از قرآن كریم اخذ شده است. از جمله در آیه شریفه زیر:
«
و من یرتد منكم عن دینه فیمت و هو كافر فاولئك حبطت اعمالهم فی الدنیا و الاخره و اولئك اصحاب النار هم فیها خالدون»... [7]هر كس از شما از دین خود برگردد و در حالی بمیرد كه كافر است اعمال وی در دنیا و آخرت تباه می‌شود و آنان اهل دوزخند و همیشه در آن خواهند بود.
3)
مصداق مرتد:
در خصوص مصداق مرتد گفته‌اند: مرتد به كسی گفته می‌شود كه فعل یا قولی از او صادر شود كه نشان انكار اصل دین یا اصلی از اصول دین چون توحید یا نبوت یا معاد باشد، و یا شخصی یكی از ضروریات دین را منكر شود كه انكار او به تكذیب توحید یا رسالت پیامبر اكرم r منتهی گردد. در این صورت ارتداد حاصل خواهد شد.[8]
چنانچه گفته شده: از جمله كسانی كه ملحق به مرتد هستند كسانی می‌باشند كه نعوذبالله پیغمبر اكرم rرا دشنام و ناسزا گویند و اهانت كنند و هم چنین در مورد امامان معصوم علیهم السلام و فاطمه زهرا سلام الله علیها و در واقع این كار یكی از اسباب ارتداد است.[9]
بعضی از فقها در كتاب حدود در فقه اسلامی آن را به طور جداگانه بحث كرده‌اند و در روایات خاصی نیز درباره مباح بودن خون چنین كسی در منابع اسلامی دیده می‌شود.[10]
در اینجا به دلیل اختصار ورود در این بحث به طور جداگانه نیازی نیست.
البته انكار ضروری آنگاه موجب ارتداد می‌شود كه شخص منكر به پیامد انكارش آگاه باشد.[11] یعنی بداند كه انكار ضروری او به تكذیب توحید و یا رسالت پیامبر اكرم r منتهی می‌گردد.
اما كسانی كه در حال تحقیق باشند مشمول حكم ارتداد نیستند حتی اگر نتیجه تحقیق آنها بازگشت از اسلام و گرایش به آیین دیگری باشد مشروط بر این كه سخنی برخلاف اسلام نگویند كسی با آن‌ها كاری ندارد و از این مجازات‌ها معافند.[12]
فلسفه اعدام مرتد
فلسفه اعدام مرتد حفظ امنیت داخلی جامعه اسلامی و جلوگیری از نفوذ بیگانه‌گان و نامحرمان در حریم اعتقادات دینی مردم است. اگر در برابر مرتد سكوت شود بیم آن می‌رود كه هر روز افرادی مانند یهودیان در آغاز اسلام به توطئه‌ای بر ضد مسلمانان برخیزند و برای ایجاد تزلزل در ایمان مؤمنان و در هم ریختن امنیت جامعه اسلامی از طریق ارتداد وارد شوند و این جا است كه جامعه مبتلا به بحران فكری ـ اجتماعی می‌گردد. به خصوص این كه كار‌های تخریبی معمولاً آثار سریع دارند. لذا اسلام در برابر ارتداد عكس العمل شدیدی نشان داده است.
ممكن است حكم اعدام مرتد یك نوع خشونت و تحمیل عقیده و سلب آزادی تلقی شود. ولی اگر به این واقعیت توجه شود كه این احكام مربوط به كسی نیست كه اعتقادی در درون دارد و در مقام اظهار آن بر نیامده بلكه شامل كسانی است كه به اظهار یا تبلیغ بپردازد روشن می‌شود كه این حكم اعدام مرتد بدون حكمت و دلیل نیست. چه این كه مجازات مرتد یك فلسفه اساسی دارد و آن حفظ امنیت داخلی جامعه اسلامی و جلوگیری از متزلزل شدن آن و نفوذ بیگانه‌گان و منافقان است. اگر به افراد اجازه داده شود هر روز مایل بوده‌اند خود را وفادار به اسلام معرفی كنند. و استعفاء دهند كه در این صورت هرج و مرج بر جامعه اسلامی حاكم خواهد شد.
از این گذشته در اصل پذیرش دین اجباری نیست و گرویدن به اسلام باید طبق منطق باشد كسی كه از پدر و مادر مسلمان متولد شده و در محیط اسلامی پرورش یافته و آگاهانه این دین را برگزیده و یا كسی كه چنین نبوده اما در اثر تحقیق و تفحص اسلام را اختیار كرده باشد بسیار بعید به نظر می‌رسد كه محتوای اسلام را تشخیص نداده باشد پس عدول و بازگشت یك چنین افرادی از اسلام معمولاً انگیزه صحیح و دلیل منطقی ندارد بلكه به توطئه و خیانت شبیه‌تر است به اشتباه و عدم درك حقیقت. بنابراین شایسته مجازات‌اند به خصوص كه احكام شرعیه ناظر به تك‌تك افراد نیست بلكه مجموع را به طور كلی شامل است.
خلاصه آن كه اگر در برابر مرتد سكوت شود بیم آن می‌رود كه هر روز افرادی مانند یهودیان در آغاز اسلام به توطئه بر ضد مسلمانان برخیزند و برای متزلزل ساختن اعتقادات مردم و از هم پاشیدن امنیت جامعه اسلامی از طریق ارتداد وارد شوند در نتیجه جامعه اسلامی را مبتلا به بحران فكری ـ اجتماعی نمایند به خصوص این كه كارهای تخریبی معمولاً آثار سریع دارد لذا اسلام در برابر عمل ارتداد عكس العمل شدیدی نشان داده است.
قرآن كریم به این نكته اشاره دارد و داستان عملكرد گروهی را بیان می‌كند كه به عنوان یك توطئه حساب شده ابتدا اظهار اسلام كردند سپس با این ادعا كه چیز قابل ملاحظه‌ای در اسلام نیافتند از‌ان عدول كردند در صورتی كه هدف اصلی آنان این بود كه بدین وسیله تزلزل در ایمان مؤمنان ایجاد كنند.
و جمعی از اهل كتاب یهود گفتند: بروید و در ظاهر به آن‌چه بر مؤمنان نازل شده در آغاز روز ایمان بیاورید و در پایان روز كافر شوید و بازگردید شاید آن‌ها مؤمنان از آیین خود باز گردند زیرا شما را اهل كتاب و آگاه از بشارات آسمانی پیشین می‌دانند و این اقدام شما كافی است كه آن‌ها را متزلزل سازد.[13]
در یك چنین فرضی دیگر مدارای اسلامی نه تنها به صلاح نیست بلكه زمینه‌ساز توطئه‌های ویرانگر و فعالیت وتوطئه‌سازان حرفه‌ای ـ همانند سلمان رشدی‌ها ـ برای ضربه زدن به اسلام و مسلمانان خواهد بود. در این جا قاطعیت امام گونه لازم است كه فرمود: سلمان رشدی اگر توبه كند و زاهد زمان هم گردد بر هر مسلمان واجب است او را به درك واصل گرداند.[14]
حكم اعدام برای مرتد استبعاد عقلی هم ندارد چه این كه جامعه حق دارد برای جلوگیری از اشاعه فساد در جامعه و حفظ امنیت اجتماعی از طریق اعدام عضو فاسد و مخرب جامعه را نابود سازد.
به گفته گاروفالو: همان‌طوری كه در بدن انسان اعضای ضعیف و فاسدی كه قابل بقا نیستند با عمل جراحی مصنوعی دفع می‌شوند بعضی از افراد كه توانایی زندگی قانونی و همگانی با جامعه را ندارند به وسیله اعدام كه یك نوع عمل جراحی مصنوعی برای حفظ و سلامتی دیگران است طرد می‌شوند.[15]
مجازات اعدام یك وسیله موثر و بازدارنده است و در مقابل خطر دشمنان اسلام و كسانی كه امنیت اعتقادی و فكری جامعه را خدشه‌دار می‌سازند لازم و ضروری است.
در یك جمله اعدام مرتد بدون دلیل نیست بلكه فلسفه اساسی خاصی دارد كه بیان شد.
منابع برای مطالعه بیشتر علاوه بر منابع مندرج در پاورقی:
1
ـ ناصر مكارم و همكاران، پیام قرآن، ج 10، ص 203 ـ 207.
2
ـ تفسیر نمونه، ج 2، ص 648 به بعد، تفسیر نمونه، ج 11، ص 426 به بعد.
3
ـ محمد صالح دلیری، حقوق جزای عمومی، ج 4، تهران، نشر داد، 1374.
4
ـ محمد ابراهیم شمس ناصری، بررسی تطبیقی مجازات اعدام، قم، مركز انتشارات دفتر تبلیغات اسلامی، 1378.
5
ـ محمد محمدی گیلانی، حقوق كیفر در اسلام، تهران، المهدی، 1361.
6
ـ سید محمد حسن مرعشی، دیدگاه‌های نو در حقوق كیفر اسلام، تهران نشر میزان، 1373.
7
ـ حسین مهرپرور، دیدگاه‌های جدید در مسایل حقوقی، تهران، اطلاعات، چاپ دوم، 1374.
8
ـ مجله حوزه، سال 1369، شماره 41، مقاله آزادی بیان.


[1]. لویس معلوف، المنجد فی اللغه، تهران انتشارات اسماعیلیان، (بی‌تا) ص، 154.
[2].
الراغب الاصفهانی، معجم المفردات الفاظ قرآن، بیروت، دارالفكر، بی‌تا، ص 198.
[3].
جعفر بن الحسن، محقق حلی، شرایع الاسلام، نجف اشرف، مطبعه الآداب، 1389 ق، ج 4، ص 173.
[4].
امام خمینی، تحریر الوسیله، قم، مؤسسه النشر الاسلامی، بی‌تا، ج 2، ص 329، كتاب المواریث، مسذله 10.
[5].
عبد الله بن احمد، ابن قدامه، المغنی و الشرح الكبیر، بیر.ت، دارالكتاب العربی، 1409 ق، ج 10، ص 74.
[6].
عبد القادر عوده، الشریع الجنانی الاسلامی، دارالكاتب العربی، بی‌تا، ج 2، ص 706.
[7].
سوره بقره، آیه 217.
[8].
امام خمینی، تحریر الوسیله، ج 1، ص 118.
[9].
ناصر مكارم و جمعی از همكاران، پیام قرآن، ج 10، ص 204.
[10].
محمد بن الحسن، الحر العاملی، وسایل الشیعه، ج 18، ص 458، كتاب الحدود، باب 25، حدیث 1 ـ 4، و باب 27، حدیث 1.
[11].
عبد الكریم موسوی اردبیلی، فقه الحدود و التعزیرات، قم، دفتر تبلیغات اسلامی، 1413 ق، ص 840.
[12].
همان، رك، ناصر مكارم، همان، ص 207.
[13].
سوره آل‌عمران، آیه 72 و 73.
[14].
امام خمینی، صحیفه نور، ج 21، ص 87، رك، فتوای مورخ 28 / 11 / 67، امام خمینی (قدس سره) در خصوص حكم اعدام سلمان رشدی.
[15].
محمد صالح ولیدی، حقوق جزای عمومی، تهران نشر داد، 1374، ج 4، ص 16.





نوع مطلب :
برچسب ها :
لینک های مرتبط :
دوشنبه 13 شهریور 1396 12:45 ب.ظ
Hi there i am kavin, its my first occasion to commenting anywhere, when i read this article i thought i could also make comment due to this brilliant article.
یکشنبه 12 شهریور 1396 04:12 ق.ظ
Hi, i think that i saw you visited my weblog thus i came to “return the favor”.I am trying to
find things to improve my web site!I suppose its ok to use a few of your ideas!!
سه شنبه 17 مرداد 1396 03:58 ق.ظ
This design is incredible! You certainly know how
to keep a reader entertained. Between your wit and
your videos, I was almost moved to start my own blog (well, almost...HaHa!) Wonderful job.
I really enjoyed what you had to say, and more than that, how you presented it.
Too cool!
دوشنبه 16 مرداد 1396 05:44 ق.ظ
Hello, after reading this awesome post i am as well happy to share my
experience here with colleagues.
چهارشنبه 20 اردیبهشت 1396 10:45 ب.ظ
Hey very cool website!! Guy .. Beautiful .. Wonderful
.. I'll bookmark your website and take the feeds additionally?
I am happy to search out numerous useful info right here in the put
up, we want work out more strategies in this regard, thanks for sharing.
. . . . .
یکشنبه 20 فروردین 1396 04:19 ق.ظ
Great post. I was checking constantly this blog and I am inspired!
Extremely helpful information specifically the
closing section :) I take care of such information a lot.

I used to be looking for this certain information for
a long time. Thank you and good luck.
جمعه 18 فروردین 1396 11:59 ق.ظ
Pretty! This was an extremely wonderful post. Thanks for supplying these details.
جمعه 11 فروردین 1396 10:07 ب.ظ
I have read so many posts about the blogger lovers however this
paragraph is in fact a pleasant post, keep it up.
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر





آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
امکانات جانبی

 
 
بالای صفحه
 
} Online User